woensdag 23 januari 2019

Ontwikkelingen nieuwe curriculum

De ontwikkelingen zijn in volle gang. Maar nog niet iedereen kent Curriculum.nu. Daarom heb ik deze week een workshop gehouden de nieuwe ontwikkelingen op onze school. Aan bod kwamen de volgende onderdelen: van kerndoel naar curriculum, de grote opdrachten en bouwstenen, vertaalslag naar kosmische educatie.

Inmiddels wordt er steeds meer gepubliceerd. In Didactief stond een artikel over het huidige proces en de haalbaarheid.

Nieuwe Curriculum; haastige spoed?
https://didactiefonline.nl/artikel/nieuw-curriculum-haastige-spoed?

Rekenen met breuken uit het Curriculum?




vrijdag 18 januari 2019

Hoe voeden we 10 miljard monden in 2050

Bij kosmische educatie gaat het om samenhang, betekenisvol leren, verhalen vertellen en vragen stellen. Zo’n prachtige vraag is ‘Hoe voeden we 10 miljard monden in 2050’ of ‘Wat eten we in de toekomst?’ Een van de basisbehoeften van de mens is voedsel (aanbieding fundamental need of man). Er komen steeds meer mensen op de aarde. Waar halen we het voedsel vandaan? Wat zijn de voordelen en nadelen? En wat heeft klimaatsverandering hier mee te maken?

Zelf een les ontwerpen
Lees de publicatie en bouw zelf een les om dit onderwerp. Werk van het grote geheel naar de delen of andersom. Maak gebruik van de Grote Opdrachten en bouwstenen en bekijk dit onderwerp vanuit verschillende perspectieven. Geen kant-en-klare les maar zelf aanbiedingen bedenken op basis van een artikel.

Plaats binnen het nieuwe curriculum
Binnen het nieuwe curriculum staan negen deelgebieden beschreven. Een daarvan is ‘Mens en natuur’. Binnen de lijn van kosmische educatie past dit binnen ‘het verhaal van het leven op aarde’.

Samenvattend
  • Het verhaal van het leven op aarde
  • Plantenrijk/dierenrijk/de mens
  • Curriculum.nu | Mens en natuur 
  • Mens en natuur/ pijler gezondheid
Download


https://www.volkskrant.nl/kijkverder/2018/voedselzaak/p/ebook/

zondag 13 januari 2019

Inspirerende inzichten voor leerkrachten!

Gratis download 'Op de schouders van reuzen'
Inspirerende inzichten uit de cognitieve psychologie voor leerkrachten
Auteurs: Paul Kirschner, Luce Claessens en Steven Raaijmakers
Januari 2019

Dit boek bevat 24 wetenschappelijke kernartikelen vertaald naar de lespraktijk. Door crowdfunding is dit boek beschikbaar voor alle leerkrachten.

Wat kunt u lezen?
  • Onze hersenen en het leren
  • Wat leerlingen doet leren
  • Hoe de sociale (leer)omgeving het leren beïnvloedt
  • Welke leeractiviteiten leren ondersteunen
  • Hoe de leerkracht leren kan ondersteunen




zaterdag 12 januari 2019

Vogeltelling 2019

Aansluiten bij landelijke acties

In januari vindt jaarlijks de vogeltelling plaats. Laat de kinderen de 11 meest voorkomende vogels leren kennen.

1. Plaats in het geheel
  • Het  verhaal van het leven op aarde. 
  • Curriculum: ‘Mens en natuur’ / biodiversiteit en genetica.
  • Planten en dieren
  • Dieren/gewervelde en ongewervelde dieren
  • Gewervelde dieren/vogels
Wat is biodiversiteit?
‘Bio’ betekent leven, ‘diversiteit’ betekent verscheidenheid, afwisseling. Biodiversiteit staat voor verschillende planten- en dierensoorten die wij op aarde hebben. Er zijn twee miljoen soorten bekend,  in Nederland 40.000 soorten.
Het leefgebied van een soort wordt ‘ecosysteem’ genoemd. Binnen een soort zijn genetische variaties.  Zo hebben we binnen de groep vogels veel variaties. [Bron: Biodiversiteit]

Biodiversiteit en vogeltelling
Vanuit het grote geheel gaan we naar de vogels. De kinderen maken kennis met de volgende vogels:
  1. Ekster
  2. Houtduif
  3. Huismus
  4. Kauw
  5. Koolmees
  6. Merel
  7. Pimpelmees
  8. Spreeuw
  9. Turkse tortel
  10. Vink
  11. Zwarte kraai
Ze onderzoeken in tweetallen a.d.h.v. de richtvragen een vogel.

Aanbieding
Algemene basisles over vogels.

Aanbieding woorden (woordbegrip)
  • Habitat: de fysieke plaats waar de soort zich bevindt. Habitat (Latijn) betekent woonplaats.
  • Niche of nis: De functie van een soort in een ecosysteem
  • Ecosysteem: Geheel van dieren en planten (leefgebied) die van elkaar afhankelijk zijn om te overleven. 
  • Biotoop: is een gedeelte van de aarde waarbinnen de omstandigheden ongeveer gelijk zijn. Bijv. een bos, heide, duinen en water. Vogels en biotopen, Ieder landschap trekt zijn eigen vogels aan. 


Materiaal

  • Yurls dieren / richtvragen dieren
  • Materiaal op de site van de Vogelbescherming
  • App / website dierenzoeker
  • Schooltv tuinvogels
  • Schooltv snavels



Bronnen
Habitat en niche: Dier en natuur





vrijdag 4 januari 2019

Leestip: De oorsprong van (bijna) alles

Recensie 'De oorsprong van bijna alles' 

Inspiratie kun je uit boeken halen. 'De oorsprong van (bijna) alles' is een boek met vele vragen en antwoorden die als basis kunnen dienen voor kosmische educatie. Het is een toegankelijk boek, goed leesbaar met veel graphics en tijdlijnen. Deze zijn ook te gebruiken in de klas. Leuk om te weten: de oorspronkelijke titel was 'van oerknal tot navelpluis'. Voor een buitenstaander is deze omschrijving beter te begrijpen.



Inhoud koppelen aan kosmische educatie

Het verhaal van het universum (oerknal) / sterren en zonnestelsel

  • Het heelal p. 10 (Hieronder staan titels van hoofdstukken)
  • Hoe is het allemaal begonnen? 
  • Waarom stralen sterren 
  • Je bestaat uit sterrenstof
Het verhaal van de aarde
  • Onze planeet p. 38
  • Waarom wonen wij op de derde planeet van de zon? 
  • Waarom heeft de aarde land en zee?
Het verhaal van het leven op de aarde
  • Leven p. 70
  • Wanneer is het leven ontstaan?
  • De drie ingrediënten van het leven
  • De ontwikkeling van het leven
Het verhaal van de eerste mens / culturen
  • Beschavingen p.121
  • Wanneer zijn we in steden gaan wonen?
  • Volg het geld 
  • Wanneer zijn we goden gaan aanbidden?
De wereld van vandaag en morgen (toekomst)
  • Kennis
    • Wanneer zijn we gaan schrijven? 
    • Het eerste schrift
    • Wie hield het eerst tijd in de gaten?
  • Uitvindingen p.201
    • De wereld werd kleiner
    • Hoe is de elektronica de wiskunde gaan beschrijven? 
    • Hoe hebben we de ruimte veroverd?


Volgen van een methode of zelf lessen creëren?
Het volgen van een methode is het meest voor de hand liggend. De tweede stap is vaak een deel van de methode gebruiken aangevuld met eigen lessen. De laatste stap is de methode volledig loslaten. 
Dat laatste vergt meer voorbereidingstijd van de leerkracht maar maakt het vak ook mooier, unieker en uitdagender. Want niemand geeft deze les zoals jij.

Hoe pak je dat aan?
  1. Toekomstgericht onderwijs gaat uit van het nieuwe curriculum. Verdiep je in de Grote Opdrachten en de bouwstenen. Dan weet je wat er gevraagd wordt.
  2. Wees op de hoogte van de indeling van kosmische educatie (zie eerdere blog).
  3. Kijk welke leergebieden van het nieuwe curriculum je kunt koppelen aan een onderwerp. 
  4. Haal je inspiratie uit het boek 'De oorsprong van (bijna) alles door verhalen te vertellen en vragen te stellen. Zoek de verwondering op.
  5. Zo wordt lesgeven weer interessant!

Lees de recensie van Jako van Gorsel (Visdief)

Titel: De oorsprong van (bijna) alles
Nederlands
1e druk 
9789085715825 
mei 2017 
Hardcover 
256 pagina's

Tweedehands bestellen




woensdag 2 januari 2019

Robbert Dijkgraaf als inspiratiebron over de toekomst

Waar haal je je inspiratie vandaan?

Robbert Dijkgraaf maakt de wetenschap toegankelijker. Dat doet hij door colleges te geven over wetenschappelijke inzichten. Op 2, 9 en 16 januari 2019 worden drie nieuwe colleges gegeven over de toekomst. Kijk de eerste aflevering terug.
Zijn colleges passen goed bij de opbouw van kosmische educatie. Als leerkracht kun je zelf een grote les (Big Lesson) creëren op basis van zijn college. Hoe past het binnen de indeling van kosmische educatie?

1. Het verhaal van het universum (oerknal)
  • College de oerknal
  • Het oneindige
2. Het verhaal van de sterren en het zonnestelsel
  • Het oneindige
  • Zwarte gaten
3. Het verhaal van de aarde

4. Het verhaal van het leven op de aarde
5. Het verhaal van de eerste mens

6. Het verhaal van de culturen
  • Verhaal van de wetenschap: Einstein
7. De wereld van vandaag en morgen (toekomst)



Colleges over de Toekomst

De colleges zijn hier terug te kijken. 


zaterdag 29 december 2018

Opbouw van kosmische educatie

Opbouw van kosmische educatie

Naast de visie is de opbouw van kosmische educatie belangrijk. Deze opbouw is een richtlijn voor uw aanbiedingen. In de onderbouw wordt het kind voorbereid op kosmische educatie. In de middenbouw en vooral in de bovenbouw (wetenschapper) begint een kind relaties en samenhang te doorzien.

Kosmische educatie en Curriculum.nu
Hoe verhoudt het nieuwe curriculum zich tot kosmische educatie? Het grote kader is deze onderstaande indeling. Ieder deelgebied van het nieuwe curriculum valt onder één van deze onderdelen. U kunt deze indeling ‘boven’ het curriculum plaatsen. Zo wordt de samenhang (het grote geheel) zichtbaar. De ‘Grote opdrachten’ bestaan weer uit bouwstenen. We gaan van het grote geheel naar de delen.

Waarom deze indeling?
Montessori heeft in totaal vijf Grote lessen (Big Lessons). Deze zijn hieronder in verwerkt. Door de komst van de publicatie ‘Children Of The Universe’ en Big History hebben we als werkgroep kosmische educatie voor de onderstaande indeling gekozen. Daarin zijn de drempels zichtbaar vanuit Big History.


Een voorbeeld
  1. Het verhaal van het leven op aarde
  2. Mens en natuur
  3. Grote Opdracht: Biodiversiteit/genetica (maar ook energie en kringlopen, vragen stellen)
  4. Bouwstenen: indeling dierenrijk/zoogdieren/roofdieren/hondachtigen/wolf
  5. Concrete opdracht naar kinderen: onderzoek de wolf m.b.v. richtvragen.
In een volgende blog meer over de uitwerking van de wolf (in samenhang met andere vakgebieden).




vrijdag 28 december 2018

Leven in het Antropoceen

Tijdlijn, visualisatie van abstractie
Binnen kosmische educatie gaan we uit van tijdlijnen. Een tijdlijn is een visualisatie van een abstractie en wordt gebruikt als hulpmiddel om zicht te krijgen op de geschiedenis. Binnen het rekenen-wiskundeonderwijs is het vergelijkbaar met een getallenlijn. Een model om de werkelijkheid te benaderen.
De tijdlijn van het leven geeft inzicht in de ontwikkeling van planten en dieren en eindigt bij de eerste mens. Deze tijdlijn gaat over naar de tijdlijn van de eerste mens.

Geologie
In geologische termen zitten we in het kenozoïcum. Deze periode bestaat uit: Paleoceen, Eoceen, Oligoceen, Plioceen, Pleistoceen en Holoceen (11.800 jaar geleden tot heden). Het Holoceen wordt gezien als een tussenijstijd. Meer weten over de tijdvakken? Kijk op Geologie van Nederland.

Impact van de mens
Na het Holoceen breekt een nieuw tijdperk aan: het Antropoceen, het tijdperk van de mens. Deze benaming is nog niet officieel, daarvoor moeten er bewijzen in de aardlagen gevonden worden.

De impact van de mens op onze planeet is een kenmerk van deze periode. Hieronder staan enkele gevolgen.
  • Verandering van het klimaat (Beinvloeding van atmosfeer)
  • Uitsterven van dier- en plantensoorten (kappen van bossen)
  • Vervuiling van zeeën en oceanen
Het leven op deze planeet ziet er anders uit door ons handelen. Kosmische educatie is niet alleen kennis maar ook de houding. Wat kunnen kinderen (en de school) hieraan doen? Een goed discussiepunt voor uw team om dit gegeven naar een concreet plan om te zetten. Maak gebruik van de grote opdrachten van het nieuwe curriculum.

Meer weten?
Wat we hieraan kunnen doen staat in het boek ‘De gemaakte planeet, leven in het Antropoceen’ van Albert Faber. 
Caroline Kraaijvanger heeft hierover een artikel geschreven in Wetenschap in beeld.


Bron: Leven in het Antropoceen: hoe doe je dat? 23 december 2018 door C. Kraaijvanger, Wetenschap in beeld online.









woensdag 26 december 2018

Wat is kosmische educatie?

Wat is kosmische educatie?

Kosmische educatie is het DNA van het montessorionderwijs
Andre Gilara

Waarom gebruiken we de term kosmische educatie?

1. Kosmische educatie geeft het kind zicht op de ontwikkeling van het universum en het leven op aarde. Het kind wordt zich bewust van zijn plaats en zijn verantwoordelijkheid voor de omgeving. 

2. Kosmische educatie is onderwijs in samenhang waarbij een goede kennisbasisstructuur zorgt voor inzicht en een kosmische houding (het geleerde wordt ook uitgedragen). Met samenhang worden verbindingen bedoeld tussen verschillende leergebieden.

Verklaring van de woorden
3. Het Griekse woord ‘kosmisch’ betekent orde en harmonie in de wereld en op een globaler niveau, het universum. Het hele universum werkt samen tijdens de ontwikkeling van alles dat bestaat. Ieder element in de natuur heeft een eigen taak in het in stand houden van de balans in het universum. [Bron: Nienhuis Montessori]

4.  Educatie (Latijn: educere, wegleiden uit onwetendheid, opvoeden) is een overkoepelende term die zowel vorming, onderwijs als opvoeding omvat. Door de term onderwijs te gebruiken richt je je op de kennisgebieden (zaakvakken). De meerwaarde van kosmische educatie is de opvoeding. Het woord 'educatie' omvat zowel onderwijs als opvoeding. [Werkgroep kosmische educatie]

5. Kosmische educatie is vredesopvoeding.

Everyones talks about peace, but no one educates for peace. 
People educate for competetion, and this is the beginning for any war. 
When we educate to cooperate, and be in solidarity with another, 
that day will educate for peace. 

Dr. Maria Montessori [Bron]

6. In het buitenland wordt de term Cosmic education gebruikt.

In the Duffys' words: "Cosmic Education teaches children to recognize the fundamental needs we all share and to respect the cultural differences by which we meet those fundamental needs. Such an education can lead us to a future of true peace such as that sought by Maria Montessori."

Lees meer ...